Een opfrisser over vakantiedagen

Het is juni en dat betekent dat het vakantieseizoen er weer aankomt. Tijd voor een korte opfrisser: vakantiedagen – hoe zat dat ook alweer?

Vakantie
Vakantie geeft een werknemer de mogelijkheid om uit te rusten van de werkzaamheden en te beschikken over een periode van ontspanning en vrije tijd. De wetgever vond de mogelijkheid om te genieten van vakantie zo belangrijk dat de minimumaanspraak op vakantie wettelijk is vastgelegd. Een werknemer heeft ten minste recht op 20 wettelijke vakantiedagen, op basis van een fulltime dienstverband. Naast de wettelijke aanspraak, kan een werkgever bovenwettelijke vakantiedagen toekennen.

Verval van vakantiedagen
Ongebruikte vakantiedagen, kunnen komen te vervallen. De vervaltermijnen voor vakantieaanspraken zijn als volgt geregeld in de Nederlandse wetgeving:

1. Wettelijke vakantiedagen:
   • De wettelijke vakantieaanspraken vervallen zes maanden na het kalenderjaar waarin de aanspraak is verworven. Dit betekent dat de vakantieaanspraken die zijn opgebouwd in een bepaald jaar, vervallen op 1 juli van het daaropvolgende jaar.
2. Bovenwettelijke vakantiedagen:
   • Voor bovenwettelijke vakantiedagen geldt een verjaringstermijn van vijf jaar. Deze termijn begint te lopen na de laatste dag van het kalenderjaar waarin de aanspraak is ontstaan. De verjaringstermijn kan worden gestuit door de werknemer, waardoor de termijn van vijf jaar opnieuw gaat lopen.
3. Aandachtspunten:
   • Als de werknemer redelijkerwijs niet in staat was om vakantie op te nemen, bijvoorbeeld door langdurige ziekte, geldt de verjaringstermijn van vijf jaar voor zowel wettelijke als bovenwettelijke vakantiedagen niet.
   • De werkgever moet de werknemer daadwerkelijk in staat stellen en soms zelf aansporen om vakantie op te nemen. Ook moet een werkgever de werknemer wijzen op het risico dat de vakantiedagen komen te vervallen, als deze niet worden benut. Als de werkgever hier niet aan voldoet, komt de werkgever geen beroep op de verjaringstermijn toe.

De waarde van een vakantiedag
Vervolgens rijst de vraag hoe een vakantiedag moet worden verloond. Het uitgangspunt is dat een werknemer tijdens zijn vakantie niet in een nadeliger economische positie mag komen te verkeren in vergelijking met gewerkte dagen. Het gevolg is dat veel looncomponenten betrokken moeten worden bij berekening van de waarde van een vakantiedag. Ook geldt voor bovenwettelijke en wettelijke dagen eenzelfde benadering. Ook betekent dit dat vakantiedagen tijdens ziekte 100% van het loon waard zijn en niet 70% van het loon als de werknemer op dat moment 70% ontvangt wegens ziekte.

Naast het basisloon, dienen ook de looncomponenten betrokken te worden bij het bepalen van de waarde van een vakantiedag die intrinsiek samenhangen met de werkzaamheden van de werknemer en waarvoor hij een financiële compensatie ontvangt. Over het algemeen gaat het om de volgende looncomponenten:

• Vakantietoeslag;
• Een vaste dertiende maand;
• Een vaste eindejaaruitkering;
• Overuren mits dit op regelmatige basis voorkomt en de vergoeding daarvan een belangrijk onderdeel vormt van de totale vergoeding;
• Onregelmatigheidstoeslag, avond-, nacht- en weekendtoeslag, ploegentoeslag, consignatietoeslag en andere toeslagen die verband houden met de persoonlijke en professionele status van de werknemer behoren;
• Een bonus, mits die afhankelijk is van de prestaties van de werknemer, individueel en/of in teamverband. Een bonus die afhankelijk is van het ondernemingsresultaat, zoals een winstdeling, behoort tot het vakantieloon indien de werknemer de winstdeling ook ontvangt over periodes waarin hij werkzaamheden verricht.
• Andere vormen van variabele beloning zoals een short term incentive – mits deze structureel wordt uitgekeerd en verband houdt met de inspanningen van de werknemer.

Vragen over vakantie? Neem graag contact met ons op!